رابطه بین مشکلات خواب و ترس کودکان با مغز

گاهی کودکان هنگام خواب مشکلاتی مانند ترس و اضطراب را تجربه می کنند ، این امر فرآیند طبیعی خواب را در آن ها مختل کرده و صبح با انرژی خوبی بیدار نمی شوند و در کلاس درس تمرکز کافی را ندارند. چون همانطور که می دانید خواب، عامل مهمی برای هوشیاری کودک در کلاس می باشد.

برای این منظور سه دلیل برای مشکلات خواب در کودکان را باهم بررسی می کنیم:

۱- ترس قبل از خواب :

لازم است برای کنترل ترس در کودکان، مکانیسم توجه به محرک های ترسناک و ایجاد پیش فرض های ترس را مرور می کنیم.

مغز ما به دو شیوه به محیط توجه می کند :

پایین به بالا : خصوصیات خاصی در محرک ( مانند رنگ، شدت نور و یا بار هیجانی مثل ترس) سبب توجه ما به آن محرک شده و اطلاعات از طریق گیرنده وارد شده و به سمت مناطق بالاتر مغز می رود.

بالا به پایین : ما یک سری پیش فرض ها در مغز داشته و قسمت های بالایی مغز بر اساس آن پیش فرض ها در محیط به دنبال محرک های محیطی گشته و به آن ها توجه می کند.

با توجه به این توضیحات مشخص است که کودک ما چیزی در محیط دیده یا شنیده و بخاطر خصوصیات خاص آن محرک ( ترسناک بودن ) به آن توجه کرده و پیش فرض های ترس در مغز او شکل گرفته است.

پیش فرض های ترس:

تاریکی ترسناک است.

تنهایی ترسناک است.

در تنهایی و تاریکی اتفاقات بدی برای من می افتد.

با داشتن این پیش فرض ها، کودک آگاهانه در محیط به دنبال نشانه هایی می گردد تا این پیش فرض ها را تایید و تقویت کند. به همین دلیل این کودکان غالبا به دیدن فیلم های ترسناک علاقه دارند.

راهکار :

باید محرک های ترسناک را در محیط حذف کنید. به کودک آگاهی دهید تا خودش را از فضاها و محرک های ترسناک دور کرده و بدین صورت از مغزش مراقبت کند.

۲- احساس گناه قبل از خواب :

والدین قبل از خواب گاهی ناخواسته به کودک احساس گناه می دهند و با این امر اضطراب کودک را بالا برده و فرآیند به خواب رفتن را طولانی می کنند.

غالبا این احساس گناه قبل از خواب به دو صورت اتفاق می افتد:

احساس گناه نسبت به بدن خودش : الان مغزت آسیب می بیند، تمرکزت کم می شود و …

احساس گناه نسبت به والدین : من خسته ام و نیاز به خواب دارم و تو من را آزار می دهی و …

راهکار:

باید آرامش داشته و مدتی این موضوع را رها کنید و مطمئن باشید آرامش شما به رفع این مشکل کمک خواهد کرد.

۳- عدم آرامش مغز قبل از خواب :

اگر کودک تا لحظاتی قبل از خواب مشغول دیدن تلویزیون، مشاجره و درگیری در موضوعات هیجان انگیز است نمی تواند خواب آرام و راحتی را تجربه کند. زیرا بسیار مهم است که قبل از خواب مغز ما به آرامش برسد.

راهکار:

نیم ساعت قبل از خواب، نباید کودک درگیر مشاجره و مسائل هیجان انگیز شود، فیلم نگاه کند و حتی اگر قرار است کتاب بخواند، مهم است در انتخاب کتاب دقت کرده و موضوعات هیجان انگیز و ترسناک را انتخاب نکند. در مورد مسائل و مشکلات خود حرف نزده و حتی به آن ها فکر نکند.